TranhSat.comTranh Sắt
Treo và lắp đặt tranh sắt

Treo tranh sắt lên tường ốp gạch, ốp đá, ốp gỗ và vách kính

Tường ốp gạch men, đá, gỗ hay vách kính cần cách treo tranh sắt riêng: khoan qua lớp ốp không vỡ, tìm khung phía sau, và vì sao không khoan kính cường lực.

A Vietnamese tiler kneels, face hidden, carefully drilling into glossy grey wall tiles in a modern kitchen with masking tape on the spot, close side view

Với tường ốp, lớp ốp chỉ là bề mặt: điểm treo tranh sắt phải đi qua lớp ốp vào tường chịu lực hoặc khung xương phía sau, khoan gạch và đá bằng mũi chuyên dụng ở chế độ không búa để không nứt, còn vách kính cường lực thì tuyệt đối không khoan mà phải treo từ khung, trần hoặc đặt chân đế. Phần lớn sự cố ở tường ốp là nứt vỡ lớp ốp, không phải tranh rơi.

Tranh sắt ngày càng hay được treo ở những chỗ không phải tường sơn: mảng gạch ốp sau bàn ăn, tường ốp đá ở sảnh, vách lam gỗ phòng khách, vách kính văn phòng. Mỗi bề mặt có một kiểu rủi ro riêng và một cách xử lý riêng. Bài này đi qua từng loại để bạn biết việc nào tự làm được, việc nào nên để thợ ốp lát, thợ mộc hay thợ kính làm.

Tổng quan theo từng loại bề mặt

Bảng tóm tắt dưới đây giúp bạn định vị nhanh, chi tiết ở các mục sau. Mọi mức độ khó đều mang tính tham khảo.

Bề mặtĐiểm chịu lực thậtRủi ro chínhAi nên làm
Gạch men ốp tườngTường gạch hoặc bê tông phía sauNứt viên gạch, mũi trượt trên menNgười cẩn thận có đồ nghề hoặc thợ
Gạch porcelain, granite nhân tạoTường phía sauGạch rất cứng, mũi thường không ănThợ có mũi chuyên dụng
Đá tự nhiên ốp dánTường phía sauNứt đá, vỡ góc, khó thay viên giốngThợ đá
Đá ốp khô có khungKhung xương sau đáCó khoảng rỗng, khó định vị khungThợ đá hoặc đội thi công ban đầu
Lam gỗ, ván gỗ ốpKhung gỗ hoặc tường sauNứt gỗ, lệch hàng lamThợ mộc hoặc người quen khoan gỗ
Tấm ốp nhựa giả gỗ, giả đáKhung xương sau tấmTấm mỏng chịu lực kém, dễ lõmNgười cẩn thận, tranh nhẹ
Vách kínhKhung nhôm, trần, sànVỡ kínhKhông khoan; dùng phương án thay thế

Một nguyên tắc dùng chung: tắc kê phải đủ dài để xuyên qua lớp ốp, lớp keo hoặc vữa dán ốp và vào sâu trong tường. Tắc kê chỉ nằm trong lớp gạch ốp và lớp keo sẽ bám rất kém, đồng thời làm nứt viên ốp khi chịu tải.

Khoan qua gạch men ốp tường mà không nứt

Đây là bề mặt hay gặp nhất, nhất là ở bếp, phòng ăn, quán ăn. Trình tự thận trọng gồm:

  1. Chọn vị trí cách mép viên gạch ít nhất vài centimet, tham khảo; khoan sát mép là nguyên nhân nứt phổ biến nhất.
  2. Gõ nhẹ quanh điểm định khoan: tiếng bộp rỗng nghĩa là sau viên gạch có khoảng trống do dán chấm keo, chỗ này dễ vỡ, nên dời sang vùng tiếng đặc.
  3. Dán hai lớp băng keo giấy chéo nhau lên điểm khoan để mũi không trượt trên men bóng.
  4. Dùng mũi khoan dành cho gạch men, máy ở chế độ khoan thường, không bật chế độ búa, tốc độ chậm, ấn nhẹ tay.
  5. Khi đã xuyên qua lớp gạch, có thể đổi sang mũi bê tông và bật chế độ búa để khoan tiếp vào tường, mũi không lớn hơn lỗ trên gạch.
  6. Dùng tắc kê dài, gõ nhẹ cho tắc kê vào sâu hơn mặt gạch một chút, để khi vít nở không ép lên viên gạch.
  7. Bắt vít vừa tay, không siết đến mức cảm thấy gạch bị kéo.

Gạch porcelain và các loại gạch đá nhân tạo rất cứng, mũi gạch men thường không ăn hoặc cháy mũi. Với các loại này, thợ dùng mũi kim cương có làm mát; nếu bạn không có đồ nghề, đây là việc nên thuê.

Còn câu hỏi khoan vào mạch ron hay vào giữa viên: ron dễ khoan và không làm nứt gạch, nhưng ron hẹp và mũi có thể ăn lệch vào cạnh viên. Với tranh nặng, khoan vào thân viên đúng kỹ thuật thường chắc hơn. Khi tranh có tai treo rãnh hoặc thanh treo, bạn có thể chọn điểm khoan sao cho tránh được mép viên.

Tường ốp đá: để thợ làm, nhưng bạn cần biết gì

Đá ốp dán và đá ốp khô khác nhau. Đá dán trực tiếp lên tường bằng vữa hoặc keo thì điểm treo đi qua đá vào tường. Đá ốp khô treo trên khung kim loại thì phía sau có khoảng rỗng, cần biết khung ở đâu và có thể phải bắt vào khung.

Đá vỡ khó thay. Đá tự nhiên mỗi tấm vân một khác; vỡ một tấm giữa mảng tường thì rất khó tìm tấm thay cùng vân. Chi phí thuê thợ đá khoan cẩn thận nhỏ hơn nhiều so với rủi ro này.

Chọn điểm khoan ở vị trí bị tranh che. Nếu có thể, đặt lỗ ở chỗ tranh che hoàn toàn để sau này tháo tranh có thể trám màu cho đỡ lộ. Trên đá bóng, lỗ trám vẫn thấy được nếu nhìn kỹ.

Hỏi thợ về chất trám. Lỗ khoan qua đá nên được trám chống thấm sau khi bắt tắc kê, nhất là ở sảnh ngoài trời hoặc tường gần nước. Đây là việc thợ đá làm theo vật liệu họ dùng.

Cân nhắc phương án không khoan đá. Ở sảnh có tường đá đẹp, nhiều khi đặt tranh trên chân đế trước tường hoặc treo từ trần xuống sẽ đẹp và đỡ rủi ro hơn khoan.

Lam gỗ, ván gỗ và tấm ốp nhựa

Tường ốp lam gỗ hoặc ván gỗ thường có khung gỗ hoặc thép hộp phía sau, bắt vào tường gạch. Có hai cách bắt điểm treo: vít thẳng vào khung qua lớp gỗ, hoặc khoan xuyên lam gỗ vào tường bằng tắc kê dài. Cách thứ nhất đơn giản nếu bạn biết khung ở đâu; với lam gỗ, khe giữa các lam thường cho bạn nhìn thấy khung.

Gỗ tự nhiên dễ nứt khi bắt vít gần đầu thanh hoặc dọc thớ. Khoan mồi một lỗ nhỏ hơn thân vít trước khi bắt là thói quen của thợ mộc để tránh nứt. Đầu vít trên mặt gỗ có thể chìm và che bằng nút gỗ cùng màu nếu lộ ra ngoài tranh.

Một điểm thẩm mỹ: tranh sắt đặt trên nền lam gỗ thường đẹp khi tranh tách khỏi lam vài centimet và có đèn hắt, vì bóng của lam và bóng của hoạ tiết chồng lên nhau. Nhưng nếu tranh áp sát lam, hoạ tiết dễ bị lẫn vào các đường sọc, nhất là tranh hoạ tiết dạng nét mảnh.

Tấm ốp nhựa giả gỗ, giả đá phổ biến ở căn hộ vì thi công nhanh. Tấm thường mỏng và rỗng, bắt trên khung xương. Tấm không chịu tải điểm, nên chỉ bắt vào khung xương phía sau, và chỉ với tranh nhẹ đến vừa. Nếu cần treo tranh nặng trên tường ốp tấm nhựa, nên hỏi đội thi công vị trí khung, hoặc dùng ray treo từ trần.

Vách kính: không khoan, dùng cách khác

Kính cường lực không khoan được sau khi đã thành phẩm. Mọi lỗ trên kính cường lực phải được khoan ở nhà máy trước công đoạn gia nhiệt làm cường lực; khoan sau đó gần như chắc chắn vỡ vụn cả tấm, vì lớp ứng suất bên trong bị phá. Kính thường thì khoan được bằng mũi chuyên, nhưng kính vách ở nhà và văn phòng phần lớn là kính cường lực, đừng thử.

Treo từ khung hoặc trần. Nếu vách kính có khung nhôm hoặc đố ngang, có thể bắt thanh treo vào khung; nếu không, dùng ray treo từ trần thả cáp xuống, tranh đứng sát kính mà không chạm.

Đặt trên chân đế hoặc kệ. Tranh sắt có chân đế đặt trước vách kính tạo lớp ngăn mềm giữa hai khu vực, vừa trang trí vừa che bớt tầm nhìn.

Mặt sau tranh sẽ bị nhìn thấy. Đây là điểm hay quên: qua vách kính, người ở phía bên kia nhìn thấy mặt sau tranh. Tai treo, mối hàn, dây đèn đều lộ ra. Khi đặt làm tranh cho vị trí này, yêu cầu mặt sau được hoàn thiện sơn như mặt trước.

Keo dán trên kính. Kính là bề mặt keo bám tốt, nhưng tranh sắt có trọng lượng thì vẫn không nên dán. Vật trang trí sắt rất nhẹ có thể dán nếu chấp nhận vết keo khi gỡ.

Tình huống giả định: bức tường gạch ốp sau bàn ăn

Một căn hộ chung cư ở Hà Nội có mảng tường phòng ăn ốp gạch men trắng khổ lớn cao khoảng 1,2 m, phần trên là tường sơn. Chủ nhà muốn treo bức tranh sắt hoạ tiết cành mai rộng 1 m ngay giữa bàn ăn. Có hai lựa chọn: treo hẳn lên phần tường sơn phía trên mép gạch, hoặc treo vắt qua cả hai mặt.

Treo lên phần tường sơn thì dễ khoan hơn và không đụng gạch, nhưng mép dưới tranh phải cách mép gạch một khoảng rõ ràng, nếu không đường mép gạch sẽ cắt ngang hoạ tiết. Treo vắt qua hai mặt thì tranh có độ cao đẹp hơn so với bàn ăn, nhưng hai điểm treo nằm trên gạch còn mép dưới tì lên gạch, độ phẳng hai mặt khác nhau nên tranh có thể không áp đều. Đệm cao su dày khác nhau ở mép trên và mép dưới giúp tranh đứng thẳng.

Trong ví dụ này, phương án thường hợp lý là đặt điểm treo trên phần tường sơn và chọn tranh có chiều cao vừa đủ để mép dưới cách mép gạch khoảng một bàn tay, tham khảo. Không khoan gạch, không lo nứt, tranh vẫn ở tầm nhìn khi ngồi ăn. Bài học chung: trước khi nghĩ cách khoan qua lớp ốp, hãy xem có vị trí nào tránh được lớp ốp mà vẫn đẹp không.

Những chỗ hay sai và cách tự kiểm

Tắc kê ngắn. Lớp gạch, lớp keo dán gạch và lớp vữa có thể dày tổng cộng hai đến ba centimet. Tắc kê ngắn chỉ nằm trong các lớp này. Trước khi chọn, đo độ dày lớp ốp ở mép gần nhất như mép ổ cắm, nẹp góc.

Siết vít quá tay. Khi vít nở, tắc kê đẩy ra mọi phía; nếu đầu tắc kê nằm ngang mặt gạch, nó ép lên viên gạch và gây nứt chân chim. Đẩy tắc kê sâu hơn mặt gạch một chút là cách thợ tránh lỗi này.

Bỏ qua tiếng gõ rỗng. Viên gạch dán chấm keo có khoảng rỗng phía sau. Khoan vào đó, viên gạch dễ vỡ hoặc lún. Gõ thử là việc mất mười giây.

Quên chống thấm ở vùng ướt. Lỗ khoan qua gạch ở tường phòng tắm, sau bồn rửa có thể dẫn nước vào sau lớp gạch. Bơm một chút keo silicon trung tính vào lỗ trước khi đóng tắc kê là cách thông dụng.

Cách tự kiểm sau khi treo. Soi đèn pin xiên quanh lỗ khoan tìm vết nứt chân chim, gõ thử lại viên gạch xem có tiếng rỗng mới không. Kiểm lại sau một tuần.

Câu hỏi thường gặp

Khoan gạch men treo tranh có bị nứt không?

Có thể nứt nếu khoan sát mép viên, bật chế độ búa khi qua lớp men, hoặc khoan vào chỗ gạch dán rỗng phía sau. Dùng mũi gạch men, chế độ khoan thường, dán băng keo chống trượt và khoan cách mép vài centimet thì rủi ro thấp.

Vách kính cường lực có khoan để treo tranh được không?

Không. Kính cường lực chỉ được khoan lỗ ở nhà máy trước công đoạn gia nhiệt, khoan sau đó dễ làm vỡ vụn cả tấm. Hãy treo tranh từ khung nhôm, ray trần, hoặc đặt trên chân đế, và nhớ mặt sau tranh sẽ lộ qua kính.

Nên khoan vào ron gạch hay vào giữa viên gạch?

Ron dễ khoan và ít nguy cơ nứt nhưng hẹp, mũi dễ ăn lệch vào cạnh viên. Với tranh nặng, khoan vào thân viên cách mép vài centimet đúng kỹ thuật thường chắc hơn. Tranh có thanh treo giúp bạn chọn điểm khoan linh hoạt.

Tường ốp đá có tự khoan treo tranh được không?

Không nên tự làm. Đá tự nhiên dễ nứt và vỡ góc, mỗi tấm vân một khác nên hỏng một tấm rất khó thay. Thợ đá có mũi chuyên dụng, biết cách làm mát và trám lỗ đúng vật liệu.

Tấm ốp nhựa giả gỗ có treo được tranh sắt không?

Được với tranh nhẹ đến vừa nếu vít bắt vào khung xương phía sau tấm. Bản thân tấm ốp mỏng, rỗng, không chịu tải điểm. Tranh nặng thì nên dùng ray treo từ trần hoặc hỏi đội thi công vị trí khung để gia cố.

Tranh sắt treo trên tường gạch ốp nhà tắm có cần lưu ý gì thêm?

Cần chống thấm lỗ khoan bằng keo silicon trung tính để nước không thấm vào sau gạch, chọn vít và phụ kiện không gỉ, và kiểm tranh có lớp sơn chịu ẩm. Nhà tắm thường có ống nước trong tường nên dò kỹ trước khi khoan.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138